Een ontmoeting met onszelf

Ik ben een vrouw en ik ben Moluks.

‘Je gaat toch geen hoofddoekje dragen?’, zegt de Nederlander tegen mij. De Indo weifelt: ‘Ik heb je broer gezien, dus ik zeg niks.’ De Molukker fronst z’n wenkbrauwen en roept: ‘Wat wil je hiermee zeggen?’ of ‘Mau apa lai!’ – en dat klinkt nog erger.

Denk ik in vooroordelen of typeer ik hiermee de Indo, Molukker en Nederlander? Hoe ziet men mij? Ik heb het maar op de man af gevraagd. Volgens de Nederlander ben ik niet anders dan een Nederlandse. Ik ben wel anders dan een Marokkaanse of Turkse, maar ik hoor erbij, vanwege de geschiedenis, maar hoe het precies zit, weet de Nederlander niet. De Indo is stellig: ‘Je bent niet Moluks, want je durft je mening te geven. Je zou zelfs niet Indisch zijn, meer een Zuid-Amerikaanse, want je bent levendig!’ Eigenlijk moet ik gevleid zijn, maar zo voelt het niet helemaal. Wat is er mis aan een Marokkaanse en als ik levendig ben, dan is de doorsnee Molukse doodsaai? Nee, dan de Molukker. Ook lief bedoeld, maar hij zegt dat men bang is voor mij. ‘Joh, als je begint te praten, dan denkt men, oh die usi, daar moet je voor oppassen. Je slaat iemand dood met je woorden, hantam!’ Mijn reactie was, ‘Wel shit voor mij dan!’ De Molukker beaamde dit, ‘Behoorlijk shit.’

(Ik heb de begrippen Indo, Molukker en Nederlander gebruikt, om op die manier gefingeerde namen te omzeilen en om de mannen niet te kwetsen, want ze bestaan echt en ik houd van ze, alledrie, maar van die Molukker toevallig het meest).

Op zondag 28 oktober luisterde ik naar de columns van drie schrijvers met hun visie op elkaars culturele achtergrond. Dat ze de degens zouden kruisen, dat viel gelukkig wel mee. In een column worden zaken wat aangedikt, en het zijn welopgevoede heren en die menen het toch niet zo kwaad, want het zijn een Molukker, een Indo, en een Nederlander: die zich meer Indonesiër voelt, of bedoelt hij Indisch. Ach, wat maakt het uit. Definities zijn er voor in het woordenboek.

Wat de ontmoeting en dialoog mij wel verduidelijkt heeft, is dat men eigenlijk niet met elkaar in conclaaf moet, maar juist met zichzelf. Laten we nou wel wezen. Eerst moet je naar jezelf kijken, voordat je de ander beoordeelt of veroordeelt.

De Nederlandse schrijver is jong en open. Hij geeft toe dat hij er moeite mee heeft dat zijn familie zijn keuzes niet waardeert of begrijpt. Uit een veilige kader stappen levert natuurlijk in eerste instantie onbegrip op. De Indische schrijver, welbespraakt en wetenschappelijk onderlegd, heeft goed onderzoek gepleegd. Hij gaat eerst bij een Molukse vriendin te rade voordat hij wat beweert over Molukkers. Na afloop vraagt hij zich af, waarom hij op een bepaald moment in de dialoog, niet voor z’n mening is gaan staan. Ik vul het in: waarom ben ik de Indo die ik ben? Beide heren zijn zich bewust van hun eigen zijn en dat brengt een mens verder. Nu de Molukker – ik heb moeite met veel Molukkers en wat zegt dat over mij? – die beroept zich op zijn universaliteit. Waarom ook niet, maar ik zie wel een Molukker. Ik voel weerstand, maar ben ik niet degene die die weerstand zelf oproept?

En de dialoog? Waar wil men naar toe? Wat mij betreft is het tot dusver een dialoog met mezelf, met onszelf. Acceptatie van jezelf, de groep en de ander ….. om te komen tot acceptatie van ieder mens!

(Vertaling: mau apa lai = wat wil je nou; usi = oudere zus, jongedame; hantam = slaan, afranselen; ngalaee = mijn god)

8 Comments

  1. Magda, Ik ben zo vrij geweest om jouw blog op mijn Facebookpagina te plaatsen en heb tevens naar Cindy, Frans en Bob Blinkhof gestuurd. De weerstand die jij voelde tijdens het gesprek met Frans was voelbaar, maar zoals jij al verwoord, het lag misschien aan jou maar ook aan het moment. Jullie kennen elkaar namelijk… Groet, kawan Albert

  2. Ja precies… wat je schrijft Magda….kijk eerst naar jezelf…houd het simpel,.
    We hebben allemaal een eigen verhaal, je eigen familiegeschiedenis, dat is wie je nu bent, van welke afkomst dan ook, ben er bewust van, ook de negatieve, verdrietige herinneringen…ze zijn er nu eenmaal, is niet te veranderen, het is er gewoon maar daar zit ook iets in om van te leren, het gaat erom wat je ermee doet, verdrietig blijven of juist de kracht gebruiken die daarachter verscholen zit…accepteren dat het er is… en dat het gebeurd is, niet willen veranderen, geen schuldgevoelens hebben, maar gewoon het is er nou eenmaal..
    en dat moet ERUIT … vooral intuïtief vanuit je hart , schrijven, zingen, schilderen, performances …. dicht bij jezelf blijven… dat is de kunst …… liefde voor jezelf… wie je bent en wat je doet …dan kan je het ook overbrengen, objectief zijn, analyseren en je doel behouden maar wel met passie!
    Dat is misschien wel wat ik niet voelde die middag …een blokkade… energieën die elkaar misten …ineens was die passie er niet meer …of was het verwarring…of heb ik het mis?

  3. @Shelly, bedankt voor je mooie reactie. je kunt het niet mis hebben wanneer het je gevoelens betreft. Of je toen een blokkade voelde of verwarring, dat maakt niet uit …. je weet dat je die kant niet op wil, maar de weg naar je passie en dan kom je vanzelf op het juiste spoor.
    @Albert, weerstand speelt zich af in de interactie, de dialoog. Het is een vorm van zelfbescherming, bescherming van je eigen zelfbeeld. Zoals ik al in m’n verhaal gesteld heb, ieder van ons moet dat voor zichzelf ontdekken. Als weerstand aan het moment zou liggen, dan zou er geen gevoel van veiligheid of vertrouwen zijn, waardoor een dialoog dan ook stagneert.

  4. goed samengevat. Interessante middag overigens waarin ik toch meer over de molukkers heb geleerd, want wat wist ik er nou van? Ik herkende heel veel van de indo door mijn eigen cultuur en voelde bevestiging; iets wat in de nederlandse samenleving niet gekend wordt. Ik voel me door die bevestiging wel trots op mijn indo-zijn. Het heeft diep liggende waarden.

  5. Mooi Marilyn, dat het je een bevestiging van je Indo-zijn heeft opgeleverd. Ik ben voor het gesprek met elkaar, om elkaar te begrijpen en van elkaar te leren.

  6. Hee Magda,
    Je bent lekker bezig! Gewoon blijven doen wat je leuk vindt. Tot snel.

    Albert

  7. Mooi Magda, hier speelt respect, begrip, her- en erkenning in een warm bad. Mooi

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s