Ik ging op reis en ik nam mee …

Wat hebben Molukkers en Indo’s gemeen? Het land van herkomst en de tocht over zee; een gedeelde geschiedenis. Dat was het thema van de Indo-Maluku Garden Party d.d. 28 april 2012. Een kans om met elkaar en naar elkaar te kijken. Niet de verschillen benadrukken, maar herkennen en benoemen; de overeenkomsten dienen als bindmiddel.

Het thema van die dag was de koffer. De koffer die onze ouders uit Nederlands Indië meenamen. Koffers met foto’s, persoonlijke bezittingen en met huisraad. De spullen hebben een plek gekregen in het gezin, maar wat zijn de verhalen achter al die materiële zaken?

De koffer die Catharina Luhulima heeft geschilderd, hangt in haar ouderlijk huis. Een standaard koffer, voor velen zo herkenbaar. Een koffer met de naam van haar vader erin gegraveerd; het bewijs van de overtocht. Als kind rook Catharina bij het openen van de koffer, de geur van kretek, nootmuskaat vermengd met kampferballen. Ze betrad een deel van het leven van haar ouders; een leven dat zich afspeelde op Ihamahu en op Java, het leven van een soldaat, het leven in een oorlog. Ze luisterde naar de verhalen van heimwee naar de Molukken, naar die van de voorouderlijke tijd en de adat en hoe haar vader als militair diende bij het Andjing Nica. Het openen van de koffer ging telkens weer gepaard met een verhaal. De stapels gebatikte doeken, de kains, de militaire tenues van haar vader. Haar ouders hadden hun koffer niet helemaal uitgepakt. Het bewijs van het verlangen en de verwachting dat het verblijf in Nederland tijdelijk zou zijn?

Ook het kofferproject van Shelly Lapré draait om verhalen die verbonden zijn met materiële zaken als foto’s en voorwerpen om daarmee het verleden een plaats te geven en de komst naar Nederland niet onbesproken te laten. Shelly verbeeldde de verhalen van haar (groot)ouders op een oude originele reiskoffer. De koffer die haar moeder meenam is ze gaan bewerken met authentieke batikstoffen en originele foto’s. Een levenswerk is het geworden. De combinatie van kunst, dans, beeldende vorming en geschiedenis. Een geheel dat als educatief project kan fungeren, maar in feite iedereen de mogelijkheid biedt om uiting te geven aan het verlangen om meer te weten over de persoonlijke geschiedenis en dit vast te leggen.

Dit is dan ook de meerwaarde van haar project. Of je nu helemaal of voor een deel Indisch bent of Moluks, de vorm nodigt uit. Niet alleen om meer te weten te komen over je eigen geschiedenis, maar ook van de ander. Luisteren naar elkaars verhalen, het delen van elkaars verhalen. Verhalen die van toegevoegde waarde zijn voor de koloniale en post-koloniale geschiedenis. Een wezenlijk onderdeel van de Nederlandse geschiedenis. Wordt het niet voor ons gedaan, dan doen we het maar zelf, op onze eigen Indo-Maluku manier.

 

3 Comments

  1. Dank je Magda voor dit leuke stuk…ja ik heb een interactief/educatief project over Nederlands-Indië ontwikkeld vanaf 11 jaar….speciaal voor Basis en VO Onderwijs . En zeker is het mooi als heel veel mensen hun eigen familieverhaal verbeelden op koffers of op andere voorwerpen. Belangstellenden kunnen informatie aanvragen: info@shellylapre.nl

  2. Die dag blijft mij bij! Ik vond het bijzonder, emotioneel maar zeker heel toegankelijk, ontspannend en vermakelijk. Hopelijk komt er nog een keer een mooi vervolg! Mooi geschreven, Magda!

  3. Goed initiatief, niet alleen om het verleden te delen, maar in het heden samen te leven. Voorouders vermogen door ons te spreken, zodat niets voor niets is gebeurd.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s